|
Opis stworzenia świata nazwany jest kosmogonią (z grec. kosmos - świat, gignomai - staje się, powstaje). Kosmogonia mitologiczna i biblijna z pozoru zawiera pewne podobieństwa. Zarówno w opisie mitologicznym jak i biblijnym zanim powstał świat był Chaos, pustka, panowała ciemność. Na początku był Chaos "(...) wielka otchłań (...), ciężka i ciemna, mieszanina ziemi, wody, ognia i powietrza". (J. Parandowski, Mitologia) (...) "Ziemia zaś była bezładem i pustkowiem: ciemność była nad powierzchnią bezmiaru wód" (...) (Ks. Gen. wg. Biblii Tysiąclecia). W tej pustce i ciemności istniały już boskie pierwiastki (... otchłań pełna siły twórczej i boskich nasieni - mitol. - ... a Duch Boży unosił się nad wodami. -Biblia).
Według mitologicznego opisu z pustki wyłaniają się bogowie, którzy utożsamiani są z Niebem i Ziemią (Uranos i Gaja). Takie przypisywanie cech ludzkich przyrodzie żywej i martwej nosi nazwę antropomorfizmu. Bóg biblijny stwarza światłość, oddzielają od ciemości, następnie stwarza Niebo i oddziela go od Ziemi. Ziemia zarówno w mitologicznym, jak i w biblijnym opisie jest płaska, nad nią jest sklepienie niebieskie. Kolejność stwarzanych czy pojawiających się roślin i zwierząt nie ma nic wspólnego z dzisiejszą wiedzą o ewolucji przyrody.
Mimo tych pozornych podobieństw w istocie kosmogonia mitologiczna i biblijna zasadniczo się różnią. Mitologiczny opis stwarzania świata ma charakter politeistyczny (wierzono w wielu bogów), biblijny jest wyrazem monoteizmu, czyli wiary w jednego Stwórcę. W mitologicznym opisie z Chaosu wyłaniają się kolejni bogowie: Uranos, Gaja, następnie Kronos, Reja itd., wraz z nimi samoistnie rodzi się świat. W Biblii jeden Bóg dokonuje aktu tworzenia świata. Ten akt tworzenia jest jednocześnie nazywaniem, Bóg nazywa daną rzecz i w ten sposób, Słowem, stwarza świat (ludzki sposób przedstawiania działania Bożego nosi nazwę antropomorfizmu).
Dokonuje tego dzieła w ciągu kolejnych sześciu dni, siódmy przeznaczając na odpoczynek. W mitologicznym opisie brak jest informacji jak długo tworzył się świat. Wszelkie ciała niebieskie stwarzane przez biblijnego Boga są od niego zależne i nie są bóstwami, tak jak przedstawiała to politeistyczna religia.
W ostatnim dniu Bóg stwarza człowieka, jest on koroną stworzenia, wszystko inne zostało uczynione dla niego, a on sam ma w sobie boskie pierwiastki, gdyż został stworzony na obraz i podobieństwo Boże. Ponadto dostał on od Boga władzę nad całym światem przyrody, a nadając imiona zwierzętom, ptactwu ma w sobie moc twórczą. Mitologiczny przekaz informuje nas, że człowieka stworzył Prometeusz, tytan. Zmieszał glinę ze łzami, a Atena tchnęła w nią życie. Człowiek stworzony przez Prometeusza był słaby, bezbronny, bogowie odmówili mu siły i władzy, dopiero za sprawą Prometeusza człowiek stawał się mocniejszy (dostał ogień uprzednio wykradziony bogom z Olimpu).
Bogowie mitologiczni nie są doskonali, nie mają cech absolutnych, boskich, podobni są raczej ludziom z ich wadami i skłonnościami. Bóg w przekazie biblijnym jest doskonały i posiada jedynie cechy boskie. Jego władza jest absolutna, jest Stwórcą i Panem wszystkich rzeczy i jego dzieła nie zawierają niczego złego, są dobre. Należy również zaznaczyć, że dokonane przez Boga stworzenie świata jest aktem ciągłym, gdyż wciąż jest kontynuowane, a uczestniczy w nim człowiek dzięki swojej pracy i darowi przekazywania życia. Biblijne pojęcie stworzenia zakłada więc ciągły rozwój, co różni je od innych politeistycznych wierzeń.
|